İçeriğe geç
Fen - Edebiyat Fakültesi

Evrim

Fen - Edebiyat FakültesiBiyoloji

Kodu
BYLB438
Yarıyılı
2026-2027 Bahar Yarıyılı
Teorik
3
Uyg.-Lab
0-0
Kredi
3
AKTS
3
Dersin türü
Zorunlu
Düzeyi
Lisans
Dili
Türkçe
Kategorisi
Temel mesleki dersler
Ön koşul (tavsiye)
Biyoloji eğitiminin son döneminde okutulması önerilir.
Dersi veren
Prof. Dr. NACİYE GÜLKIZ ŞENLER

Dersin amacı

Biyolojinin temeli olan evrim teorisini anlamak, yaşam tarihini ve biyolojik çeşitliliğin nedenlerini öğrenme.

Öğrenme çıktıları

  1. ÖÇ-1Evrimin zaman içinde değişim olduğunun anlaşılması.
  2. ÖÇ-2Genetik çeşitliliğin evrimsel değişim için gerekliliğini öğrenir.
  3. ÖÇ-3Evrimsel mekanizmaları öğrenir.
  4. ÖÇ-4Evrimin temel mekanizmasının doğal seçim olduğunu öğrenir.
  5. ÖÇ-5Canlılığın doğal seleksiyon mekanizması ile çeşitlenmesini öğrenir.

Dersin içeriği

Evrimsel düşünce tarihi. Darwinist doğal seçilim. Evrimsel değişim mekanizmaları. Adaptasyon, eşeysel seçilim.

Haftalık konular

HaftaKonuÖn hazırlık / yöntem
1Evrimsel düşünce için bir örnek, Evrimsel düşüncenin tarihi.
2Zaman içinde değişmenin kanıtları, ortak atalığın kanıtları, dünyanın yaşı
3Darwinist doğal seçme, yapay seçilim, doğal seçilim yoluyla evrime bir örnek.
4Doğal seçilimin doğası.
5Evrimsel değişim mekanizmaları, yeni alleller nasıl ortaya çıkar, yeni genler nasıl ortaya çıkar.
6Kromozom mutasyonları, genetik varyasyon.
7Evrimsel mekanizmalar, Hardy-Weinberg denge prensibi, seçilim.
8Arasınav
9Seçilim modelleri, resesif ve dominant aleller üzerinde işleyen seçilim, heterozigot üstünlüğü.
10Evrimsel bir mekanizma olarak mutasyon.
11Göç, genetik sürüklenme ve rastgele olmayan çiftleşme.
12Nicel özelliklerde seçilim, seçilim şekilleri ve varyasyonun korunması.
13Adaptasyonun evrimsel analizi.
14Eşeysel seçilim.
15Türleşme mekanizmaları.
16Yarıyıl Sonu Sınavı

Kaynaklar ve materyaller

Ders notu
Freeman S, Herron JC, 2009. Evrimsel Analiz (Çeviri: Battal Çıplak, Hasan H. Başıbüyük, Süphan Karaytuğ, İslam Gündüz), Palme Yayıncılık, İstanbul.
Diğer kaynaklar
Demirsoy A, 1990. Kalıtım ve Evrim, Meteksan Matbaacılık ve Teknik Sanayi Ticaret, Ankara.

Darwin C, 2003. Türlerin Kökeni, (Çeviri:Orhan Tuncay), Gün Yayıncılık, İstanbul.

https://evrimagaci.org/
Dokümanlar
Dönem boyunca paylaşılacaktır.
Ödevler
Dönem boyunca paylaşılacaktır.
Sınavlar
Dönem başlarında WEB üzerinden duyurulacaktır.

Değerlendirme

  • Arasınav 1 %30
  • Dönem Sonu Sınavı %50

Program çıktıları ile ilişkisi

  1. PÇ-1Bağımsız olarak öğrenme ve sonra öğrendiği bilgi ve becerilerini sözlü ya da yazılı olarak başkalarına aktarma becerisi gösterir
  2. PÇ-2Bilimsel yöntemin süreçlerini uygulayabilme, bunun için gerekli olan temel laboratuvar tekniklerini ve araç gereçlerini kullanabilme becerisi geliştirir ve lisansüstü eğitime hazır olur
  3. PÇ-3Biyolojideki ilgi alanını belirler, seçeceği derslerle bu alanda sağlam bir bilgi temeli oluşturur.
  4. PÇ-4Biyolojik çeşitliliği bilerek ulusal biyolojik kaynakları tanımlar, bunları koruma ve çevreye saygılı olma bilinci kazanır
  5. PÇ-5Biyolojinin fizik, kimya ve matematik temellere dayandığını bilir, biyolojik verileri yorumlamada istatistiksel yöntemleri uygulama becerisi gösterir.
  6. PÇ-6Biyolojinin toplumsal işlevini bilen, mesleki sorumluluk bilincinde ve bilimsel etik değerlere bağlı birey olur.
  7. PÇ-7Gelişen bilgi ve teknolojiye ulaşıp onu takip edebilecek, yabancı meslektaşlarıyla iletişim kurabilecek, temel makaleleri okuyup tartışabilecek, ulaştığı bilginin kalitesini değerlendirebilecek düzeyde İngilizceye sahip olur, ayrıca bilgisayar kullanım bilgi ve becerisi kazanır
  8. PÇ-8Molekül, gen, kromozom, hücre, organ ve organ sistemleri olmak üzere tüm biyolojik seviyelerde yapı, işlev ve süreç arasındaki ilişkileri analiz eder ve değerlendirir.
  9. PÇ-9Sağlık, gıda, tarım ve hayvancılık başta olmak üzere geniş bir yelpazede ülkemizin ekonomik gelişimine katkı sağlayacak düzeyde bilgi sahibi olur.
  10. PÇ-10Yaşamın kalıtsal temelini, genetik bilgi akışını ve bunların evrim teorisiyle ilişkisini ifade eder.
ÖÇ-1ÖÇ-2ÖÇ-3ÖÇ-4ÖÇ-5
PÇ-144444
PÇ-244444
PÇ-355555
PÇ-455555
PÇ-544444
PÇ-655555
PÇ-722222
PÇ-844444
PÇ-922222
PÇ-1055555

AKTS iş yükü

EtkinlikSayıSüreToplam
Ders süresi(sınav haftası dahildir: toplam ders saati)16348
Sınıf dışı ders çalışma süresi(ön çalışma, pekiştirme)14114
Sunum / Seminer Hazırlama11212
Ara Sınav 1188
Yarıyıl Sınavı11010
Toplam iş yükü92
Toplam iş yükü / 303
Dersin AKTS kredisi3
Ders formu Yeni sekmede aç